‘Mensen met actieve breinen zijn veerkrachtig, ze zijn vaker opgekrabbeld’

De coronacrisis houdt ons al bijna een jaar lang in zijn greep en heeft invloed op ons allemaal. Voor mensen met ADHD, ADD, autisme of een andere vorm van een buitengewoon actief brein heeft deze crisis ook voordelen: minder prikkels tijdens de lockdown betekent minder geestelijke belasting. Toch? Peter Pakvis en Margriet Pakvis-van As beginnen te lachen. “Ons verleden heeft ons veerkrachtig gemaakt, maar het afgelopen jaar hebben we aardig wat moeten overwinnen. Dat we hier samen zitten, betekent dat we een tweede kans hebben gekregen.”

U kunt ook hier de video bekijken.

Het echtpaar Pakvis ontmoet elkaar in 2013 wanneer Margriet in Monster komt wonen. Peter groeide op in die plaats. Het klikt, ze trouwen en na verloop van tijd ontstaat, vanuit gedeelde ervaringen met de geestelijke gezondheidszorg, het idee om een stichting te beginnen. Een stichting die voorlichting geeft over ADHD, ADD en autisme, die lotgenotencontact stimuleert en mensen met een verleden in de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) coacht en begeleidt om – indien mogelijk – te re-integreren op de arbeidsmarkt.

Granieten bestand

De Stichting Buitengewoon Actieve Breinen (BAB) is geboren. “Mensen met ADHD, ADD of een vorm van autisme zitten soms jaren in een uitkeringssituatie en worden genegeerd en ‘vergeten’ door alle officiële instanties”, legt Margriet uit. Peter: “Ze worden behandeld alsof ze een laag IQ hebben, maar zijn normaal tot bovengemiddeld intelligent.” Ze vormen wat Peter noemt ‘het granieten bestand’ van het UWV: mensen die veel kunnen, graag willen, maar niet uit de kaartenbak van het UWV komen.

Eerst ‘werkfit’ worden

Het echtpaar Pakvis weet wat het is om vast te lopen op de arbeidsmarkt. Margriet werd op haar 33-ste gediagnosticeerd met een bipolaire stoornis en zegt zelf twaalf ambachten en dertien talenten te hebben. Peter kreeg op latere leeftijd te horen dat hij ADHD heeft en stond bekend als de koning van de jaarcontracten. Peter: “Dat is in Westland niet echt een compliment.”

Veel van de cliënten van de stichting zijn net als Peter en Margriet zo vaak tegen muren opgelopen dat eerst wordt gekeken of mensen ‘werkfit’ gemaakt kunnen worden. Peter legt uit: “Eigenlijk is het een genezingsproces. Als je jaren wordt genegeerd door alle instanties, dan ben je niet in staat om morgen aan het werk te gaan. Wij luisteren en helpen deze mensen om hun sociale vaardigheden, motivatie en werkhouding te versterken.”

Meer kunnen

Soms is de conclusie na verloop van tijd dat mensen te zeer zijn beschadigd om weer aan het werk te kunnen. Peter en Margriet hebben echter ook genoeg mensen naar een baan begeleid die inmiddels succesvol aan het werk zijn. “Iemand die twee universitaire studies heeft gedaan, kan echt meer dan werken in een participatiebaan of de sociale werkplaats”, reageert Peter geagiteerd. Hij doelt op een van de cliënten die Stichting BAB het afgelopen jaar heeft begeleid naar een baan als analist bij de politie. “Deze man ontving al vijftien jaar een Wajong-uitkering. Hij had nog nooit gewerkt en niet omdat hij niet wilde.”

Alles viel stil

Als de re-integratietak van de stichting eind 2019 goed begint te draaien en de toestroom van mensen uit het UWV toeneemt, volgt begint 2020 de coronacrisis. “Tijdens de eerste lockdown viel het UWV helemaal stil”, blikt Peter terug. “We hadden nog een aantal re-integratietrajecten lopen, maar niet genoeg om aan onze betalingsverplichtingen te voldoen.” Ook congressen en netwerkbijeenkomsten, waar nieuwe opdrachtgevers als gemeenten worden benaderd, zijn door corona en masse afgeblazen. Margriet: “Als stichting kwamen we niet in aanmerking voor de brede steunmaatregelen van de overheid. Alleen de salarissen van de coaches in dienst van de stichting worden gecompenseerd. De huur van ons pand, pensioenen, verzekeringen en zelfs het koffiezetapparaat kunnen we niet meer betalen.”

Veerkracht

Om van de nood een deugd te maken, worden op de website van Stichting BAB ondertussen blogs geschreven door mensen met een actief brein en de wijze waarop zij met de coronacrisis omgaan. Een bloemlezing daarvan is inmiddels gebundeld en uitgegeven. De veerkracht die in de blogs naar voren komt, is voor een buitenstaander misschien opvallend, maar Peter relativeert: “Mensen met actieve breinen zijn een zekere mate van isolement of uitsluiting gewend. Ze accepteren een lockdown wat makkelijker.”

Zelf ziek

Margriet is net als de rest van Nederland intussen wel een beetje ‘coronamoe’. “De klad kwam erin. En toen liep ik corona op, waarschijnlijk in onze lift.” Peter wordt daardoor aangestoken en belandt op 11 december zelfs in het ziekenhuis. “Het zuurstofgehalte in zijn bloed was echt te laag. Hij was zijn eigen uitvaart aan het regelen”, blikt Margriet terug. “Ik was euforisch, een kenmerk van mensen met een te lage hoeveelheid zuurstof”, vult Peter aan. Peter ligt een week in het ziekenhuis, maar krabbelt nu weer op. “Mijn fysiotherapeut waarschuwt me dat ik niet te hard van stapel moet lopen. En ik luister, ook al ben ik als Westlander normaal gesproken stronteigenwijs. Ik merk dat ik nog elke dag vooruit ga, dus langzaamaan werkt. Na dit gesprek ga ik ook een tukkie doen. Even bijkomen.”

Doorstart maken

Zoals het echtpaar Pakvis vaker is opgekrabbeld na tegenslag, zien ze ook nu weer kansen en willen ze ex-coronapatiënten helpen om van hun restklachten af te komen en weer gezond aan het werk te kunnen. Na corona? Eerst moeten de schulden vanuit de stichting worden afbetaald, daarna willen Peter en Margriet Pakvis graag een doorstart maken als sociale onderneming die mensen met actieve breinen coacht en begeleidt. “Voor een grote instantie als het UWV boekten we goede resultaten, landelijk hebben we aardig wat bekendheid en de burgemeester van Den Haag wilde met ons in gesprek, maar in Westland hebben we nog niet echt voet aan de grond gekregen. Dat steekt wel een beetje.”

“Vooral omdat Westland echt onze basis is”, vult Margriet aan. “De stichting is nu gevestigd in Den Haag, maar hier horen we thuis. De Westlandse mentaliteit – eigenwijs, direct en eerlijk – past bij ons.”

Bekijk ook de video op Facebook